انتخاب دیسپرسنت مناسب و بهبود عملکرد آن

دیسپرسنت ها با فرمول بندي هاي مختلف تولید می شوند و کارآیی آن ها بسته به نوع نفت تغییر می نماید . تست ها ي آزمایشگاهی بسیاري براي درجه بندي میزان سودمندي یک دیسپرسنت نسبت به دیگري اجرا شده است. با این وجو د، در هنگام استفاده از دیسپرسنت ها رعایت موارد احتیاطی توصیه می شود، زیرا امکان به وجود آوردن شرایط دریا در محیط آزمایشگاه مشکل می باشد. به طور معمول، نسبت ۱:۲۰ دیسپرسنت کنسانتره نوع III به نفت استفاده می شود و  تجهیزات پاشش براي دستیابی به این مورد از پیش تعیین می گردد. این مقدار ممکن است براي نفت تازه کاهش داده شود و برعکس براي نفت هاي غلیظ یا چرب افزایش داده شود، در مکان هایی که بیش تر از یک نوع کاربرد ممکن است، مورد نیاز باشد.

عوامل موثر بر عملکرد پراکنده ساز ها

سودمندي دیسپرسنت توسط پارامترهاي فیزیکی و شیمیایی معینی محدود می شود که مهم ترین آن ها شرایط دریا و ویژگی هاي نفت می باشد. آگاهی از این محدودیت ها، براي شناسایی بهتر شرایط محیطی در هنگام استفاده از دیسپرسنت ها مهم است. صرف نظر از روش هاي کاربردي و دز بهینه مورد استفاده، از دیگر عوامل موثر بر عملکرد دیسپرسنت ها عبارتند از:

  • میزان تماس بین دیسپرسنت و نفت
  • میزان اختلاط
  • شرایط آب و هوایی
دیسپرسنت نفت

مقدار دزهاي مورد استفاده دیسپرسنت ها

براي محاسبه صحیح میزان دیسپرسنت، نسبت دیسپرسنت به نفت باید تعیین شود. این نسبت می تواند از ۱:۱ براي دیسپرسنت نوع I تا       ۱:۵۰  براي دیسپرسنت نوع III بسته به روش کاربرد، نوع دیسپرسنت، نوع نفت و شرایط حاکم تغییر نماید. میزان کاربرد می تواند در دو مرحله به روش هاي زیر محاسبه شود:

  1. برآورد حجم نفت براي تصفیه بر اساس مشاهدات و فرضیات مرتبط با متوسط ضخامت و ناحیه لکه.
  2. محاسبه کمیت دیسپرسنت مورد نیاز براي دستیابی به مقدار لازم (نسبت دیسپرسنت: نفت)

همان گونه که اشاره شد، دز دیسپرسنت هاي مورد نیاز براي مقدار معینی نفت به منظور دستیابی به بهترین سطح پاشش، بسته به نوع نفت، میزان هوازدگی آن، ضخامت لایه نفتی، شرایط محیطی (مانند امواج) و خود دیسپرسنت متفاوت است.

در موارد خاصی مانند حادثه نفتکش “Sea Empress” چون نفت به آسانی تجزیه پذیر است، بنابراین مقدار دز پایین (نسبت دیسپرسنت به نفت) می تواند کافی باشد، در حالی که در سایر حوادث مخرب تر (که تجزیه پذیر ي نفت زیاد نیست)، ممکن است نیاز باشد که دز دیسپرسنت افزایش یابد.

از نظر تجربی، بهتر است در استفاده از دیسپرسنت ها به دز ذکر شده توسط تولید کننده مراجعه شود (که اغلب در مورد دیسپرسنت هاي کنسانتره ۵ درصد می باشد)، میزان دز می تواند در طول عملیات و بر اساس ارقام متوسط تغییر کند.

در حالت کلی، دیسپرسنت هاي معمولی یا دیسپرسنت هاي نوع ۲ (دیسپرسنت هاي با پایه هیدروکربن) معمولا در دزهاي تقریبی ۵۰-۳۰ درصد از مقدار برآوردشده نفت با گرانروي پایین (تا ۱۰۰۰ سانتی استوك) و با دز ۱۰۰ درصد براي نفت هاي داراي گرانروي ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ سانتی استوك استفاده می شوند.

دز دیسپرسنت هاي نوع ۳ یا دیسپرسنت هاي کنسانتره، براي نفت هاي داراي گرانروي ۵۰۰۰ سانتی استوك، ۵% و براي نفت هاي داراي گرانروي ۵۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ سانتی استوك ۱۰-۵ % است. همچنین در مورد نفت ها ي داراي گرانروي بیش از ۱۰۰۰۰ سانتی استوك نیز استفاده از دیسپرسنت ها چندان تاثیري ندارد. براي نفت هاي سبک تازه که به آسانی تجزیه پذیر هستند و گرانروي کم تر از ۵۰۰۰ سانتی استوك دارند، مقدار دز ۵ درصد می تواند کافی باشد.

با در نظر گرفتن نسبت کاربرد دربرابر ضخامت نفت، می توان مقدار کاربرد را بر اساس قواعد عموما پذیرفته شده ارزیابی ضخامت نفت انجام داد (ضخامت لکه هاي تیره نفتی معمولا در حدود ۰٫۱ میلی متر و ضخامت مناطقی که با لایه نازکی از نفت رنگی و درخشنده پوشیده شده اند در حدود ۰٫۰۰۱ تا ۰٫۰۱ میلی متر برآورد می شود).